“While it is important to be relaxed when we are learning, we also have to teach perseverance and determination.” – Ajahn Jayasaro

VIRIYA (Persevering)
PANYADEN 12 WISE HABITS WEEK

Viriya (pronounced wi‐ri‐ya) is a very important virtue in Buddhism, commonly translated as “perseverance”, or “diligent effort”. It can be defined as an attitude of gladly engaging in wholesome activities and staying with them in order to accomplish the desired results. It is the mind intent on being unshaken and not giving up. It supports the other Wise Habits, in that making progress is impossible without resolution, and is the virtue that follows chanda, for you first need self‐motivation to be able to put forth diligent effort.

Viriya originates from the Sanskrit vira which means ‘hero’ and, as such, we can see viriya as the act of conjuring forth the qualities of a hero. Viriya is identified in Buddhist teachings as a critical component of a number of qualities that lead to happiness and liberation of the mind, such as the five spiritual faculties (indriya) and the ten “perfections” (parami). It is also associated with Right Effort, one part of the Noble Eightfold Path, which identifies four types of right effort:
‐ to prevent negative, unwholesome states of mind from arising
‐ to abandon them if they have arisen
‐ to generate positive, wholesome states not yet existing
‐ to maintain them without lapse, causing them to develop and to reach full growth.

Viriya has to emerge from your heart, from a place of Right View and Right Intention and in balance with other Wise Habits, such as patience (khanti), concentration (samathi), awareness (sati) and wise reflection (yoniso manasikara). If we put our energy and effort into actions without the right mind we will cause more harm than good. Venerable Ajahn Pasanno teaches, “while it is important to put forth effort it is also important to slacken off at times. If you are always pushing, the mind can get on edge, restless and unsettled. We need to gauge and reflect on what is appropriate effort.’’ When we fix our sights too firmly on the goal, will power tends to take over and only gets us so far before we feel frustrated. Viriya is a relaxed energy, a peaceful vitality which continues to sustain us without irritation or despondency.

Venerable Ajahn Jayasaro explains the role of viriya in education. ‘’While it is important to be relaxed when we are learning, we also have to teach perseverance and determination. Enthusiasm (chanda) leads to perseverance (viriya) which leads to concentration (samathi) which leads to skilful use of the mind (yoniso manasikara). If we have chanda we are eager to know, learn the truth and value what we do. From there viriya will occur and be followed by patience and tolerance towards any obstacles we find in our way.” When the mind is motivated yet patient, we are more able to make decisions calmly and with wisdom.

For children to understand viriya we can encourage them to reflect on their feelings after completing a task with perseverance. To encourage greater effort, we can try setting mini‐goals on the way to achieving a greater task, extending the distance between these steps as the child gets older or gets better at cultivating perseverance. We must also lead by example with our own displays of viriya. When we see others refusing to give up despite obstacles and setbacks, it can be very inspiring.

Having desire to do something is essential because it gets us going, but actually sustaining effort and energy is where a lot of the hard work is. We might have the desire to get off the sofa and get some exercise and even make a start, but in order to achieve the desired long term results such as weight loss or fitness, weneed to keep at it!

วิริยะ หรือที่เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า ความอุตสาหะและความเพียรเป็นคุณธรรมที่สําคัญมากในพระพุทธศาสนา เราอาจกล่าวได้ว่า วิริยะคือความตั้งใจอันแน่วแน่และไม่ย่อถอยต่อการทำภารกิจสิ่งหนึ่งสิ่งใดให้บรรลุถึงจุดมุ่งหมายเพื่อให้ได้ผลลัพธ์ออกมาอย่างใจหวังวิริยะเป็นคุณธรรมที่สอดคล้องต่อคุณธรรมอื่นๆ เพราะสิ่งต่างๆ จะไม่สามารถดาเนินต่อได้หากขาดความแน่วแน่ เด็ดเดี่ยว ซึ่งเป็นภาวะที่เกิดตามมาจาก ฉันทะ ซึ่งเป็นคุณธรรมแห่งแรงผลักดันให้บังเกิดความเพียรในการที่จะกระทําภารกจให้บรรลุสู่เป้าหมายที่วางไว้

วิริยะเป็นภาษาสนสกฤต มีรากศัพท์มาจากคําว่าวีระวีรบุรษุ วีรสตรีกล่าวคือเป็นความเพียรพยายามเหมือนวีรบุรุษ เหมือนวีรสตรี วิริยะเป็นคําสอนทางพุทธศาสนา เป็นองค์ประกอบสําคัญที่จะนําไปสู่ความสุขและการปล่อยวาง ดังเช่น อินทรีย์ ๕ (ความสามารถหลักทางจิต ๕ ประการ), พละ ๕ (กําลัง ๕ ประการ), บารมี๑๐ (กําลังใจที่ต้องทําให้เต็มไม่พร่อง ๑๐ อย่าง), โพชฌงค์ ๗ (ธรรมที่เป็นองค์แห่งการตรัสรู้) ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับความเพียรพยายามที่ถูกต้อง (สัมมาวายามะคือความเพียรในกุศลกรรม) ซึ่งเป็น ๑ ในหัวข้อของ “มรรคแปด” (หนทางการดับทุกข์) โดยความเพียรพยายาม ความขยัน (สัมมาวายามะ) มี๔ ประเภท ดังนี้
๑. เพียรป้องกัน หรือเพียรระวัง (อกุศลที่ยังไม่เกิด)
๒. เพียรละ หรือเพียรกําจัด (อกศลที่เกิดขึ้นแล้ว)
๓. เพียรเจริญ หรือเพียรสร้าง (กุศลที่ยังไม่เกิด)
๔. เพียรอนุรักษ์หรือเพียรรักษาและส่งเสริม (กุศลที่เกิดขึ้นแล้ว)


วิริยะก่อเกิดจากความตั้งใจในสัดส่วนที่สมดุลกันนกับคุณธรรมด้านอื่น เช่น ขันติ, สมาธิ, สติ, และโยนิโสมนสิการ หากเราสร้างพลังแรงกายและใจ มาเพื่อกระทําสิ่งต่างๆ ด้วยจิตใจที่มุ่งเน้นไปในทางที่ผดิ การกระทําของเราจะเอนเอียงไปในด้านลบ และอาจก่อให้เกิดผลลพธ์ ในทางที่ไม่ดีมากกว่าผลดี “การลงแรงกายและใจไปมากฉันใดก็ควรลดหย่อนความเต็มที่ของแรงเหล่านั้นมากขึ้นฉันนั้น เพราะหากเรามัวแต่ตึงเครียดกับการเพียรพยายามทําให้สําเร็จอยู่ตลอดเวลาจิตใจของเราจะไม่ได้พักผ่อนและไม่เคยหยุดนิ่งดังนั้น เราจึงจําเป็นต้องรู้จักประมาณความเพียรพยายามในปริมาณที่พอเหมาะ” จากหนังสือเข็มทิศธรรมะเวลาที่กาหนดเป้าหมายไว้อย่างแน่วแน่ ความปรารถนาจะนําพาจิตใจเราให้คิดหวังไปไกลมากจากนั้นเราจะรู้สึกท้อแท้สิ้นหวังแต่วิริยะจะเป็นพลังที่ผ่อนคลายชีวิตที่เปี่ยมไปด้วยความสงบที่ค้ำจุนจิตใจเราโดยปราศจากความขุ่นเคือง หรือความหดหู่ใจ

พระอาจารย์ชยสาโรได้กลาวถึงบทบาทของวิริยะในด้านของการศึกษาว่า “ สิ่งสําคัญในการเรียนรู้นั้น คือการผ่อนคลาย ไม่ตึงเครียด หากแต่เรายังคงต้องสอนให้เด็กมีความอุตสาหะ บากบั่นโดยรู้จักประมาณความเหมาะสม เมื่อเรามีความกระตือรือร้นที่จะเรียนรู้ (ฉันทะ) สิ่งที่ตามมาก็คือความอดทนบากบั่น (วิริยะ) ซึ่งนำไปสู่ความตั้งใจจดจ่อ (สมาธิ) ส่งผลให้เกิดการคิดเป็น ใช้ความคิดอย่างถูกวิธี (โยนิโสมนสิการ) และนี่คือขั้นตอนของการเรียนรู้อย่างถูกวิธีซึ่งก่อให้เกิดผลลัพธ์ทได้รับการขัดเกลามาจากปัญญาผู้ปกครองและคุณครูควรส่งเสริมให้เด็กๆ แสดงความรู้สึกของพวกเขาหลังจากที่ได้ทำงานหรือปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ ด้วยความเพียรพยายามจนสําเร็จและเพื่อเป็นการปลูกฝูงเรื่องความเพียรให้แก่เด็กๆ เราอาจเริ่มจากการตั้งเป้าหมายให้เด็กๆ สามารถทํางานหรือกจกรรมที่ยากขึ้นไปเรื่อยๆ เป็นขั้นเป็นตอน และเราเองต้องเป็นตัวอย่างที่ดีให้เด็กๆ เห็นในเรื่องของความเพียรพยายามในการประกอบกิจการต่างๆ ให้สําเร็จลุล่วงซึ่งสิ่งนี้สามารถสร้างแรงบันดาลใจที่ดีได้

การมีความตองการที่จะเริ่มต้นทำอะไรสักอย่างเปนเรื่องที่ดีแต่สิ่งที่ยากกว่าคือการรักษาความเพียรพยายามที่จะทํางานนั้นๆ ให้สําเร็จผลยกตัวอย่างเช่น เราต้องการที่จะออกกําลังกายเพื่อสุขภาพหรือเพื่อการลดน้ําหนักเราจําเป็นที่จะต้องเพียรรักษาความพยายามนั้นไว้จึงจะเห็นผลและประสบผลสําเร็จในที่สุด